Ayten Gökçer

(26 Ocak 1940, Ankara – 14 Mayıs 2024, İstanbul)

Sinema ve tiyatro oyuncusu, Devlet Sanatçısı.

• “Türkiye’nin en beğenilen Yedi Kocalı Hürmüz’ü..”
• Sanata ve sahneye olan tutkusunu hiçbir zaman kaybetmeyen sanatçı
• “İyi bir balerin olabilirdim ama tiyatro beni birdenbire çemberi içine alıverdi..”

Ayten Gökçer, 26 Ocak 1940 tarihinde Ankara’da dünyaya geldi. İki yaşındayken anne ve babasının boşanması üzerine, ablası Yıldız ile birlikte babasının ikinci eşi tarafından büyütüldü. İlk, orta ve lise eğitimini Ankara’da tamamladı.

Sanat yolculuğuna 1952 yılında Ankara Devlet Konservatuvarı Bale Bölümü’nde başladı. Beş yıl süren bale eğitiminin ardından, dönemin Devlet Tiyatroları Genel Müdürü Muhsin Ertuğrul’un yeteneğini fark etmesiyle tiyatroya yönlendirildi ve 1958 yılında Ankara Devlet Tiyatrosu’nun sanatçı kadrosuna katıldı.

Ankara izleyicisinin tiyatro kültürünün oluşmasında ve başkentin Türkiye’nin tiyatro kalbi haline gelmesinde en önemli sahne yüzlerinden biri olmuştur. Dünya klasiklerini Büyük Tiyatro / Opera, Küçük Tiyatro ve Oda Tiyatrosu gibi tarihi Ankara sahnelerinde canlandırarak, Ankara halkının yüksek kültür sanata erişimine doğrudan aracılık etmiştir.

1962 yılında, Muhsin Ertuğrul vasıtasıyla kendisinden 20 yaş büyük usta tiyatrocu Cüneyt Gökçer ile tanıştı. Muhsin Ertuğrul’un, Cüneyt Gökçer’e Ayten Hanım’ı “Bak Cüneyt, tiyatroya tektaş geldi” diyerek tanıştırdığı bu birliktelik, 1964 yılında gizli bir evlilikle taçlandı. Çiftin bu evlilikten Aslı Gökçer (Oba) adında bir kızları dünyaya geldi. Aralarındaki yaş farkı nedeniyle “uzun sürmez” denilen bu evlilik, Cüneyt Gökçer’in 2009 yılındaki vefatına kadar 45 yıl boyunca sevgiyle sürdü.

Kariyeri boyunca “Cadı Kazanı”, “Altıncı Henri”, “Kaktüs Çiçeği” ve “Lisistrata” gibi dünya klasiklerinin yanı sıra birçok Türk yazarın oyununda sahne aldı. Sinemaya 1965 yılında “Taçsız Kral” filmiyle adım atsa da sonraki dönemde sinemadan ziyade tiyatroya ağırlık verdi.

Dönemin ünlü Maksim Gazinosu’ndan gelen şarkı söyleme teklifini reddeden sanatçı, başrolünü üstlendiği “Yedi Kocalı Hürmüz” müzikalindeki “Hürmüz” karakteriyle Türkiye genelinde büyük bir beğeni toplayarak izlenme rekorları kırdı.

Bu başarılı sanat yaşamı, kariyeri boyunca pek çok prestijli ödülle ödüllendirildi:

• 1966 – 1967: Sanat Sevenler Derneği Yılın En İyi Kadın Oyuncusu Ödülü
• 1970 – 1971: Sanat Sevenler Derneği Yılın En İyi Kadın Oyuncusu Ödülü
• 1974: Gazeteciler Derneği En İyi Sanatçı Ödülü
• 1975: Gazeteciler Derneği En İyi Kadın Sanatçı Ödülü
• 1976: Tercüman Gazetesi Okuyucu Oyları ile Yılın Sanatçısı Ödülü
• 1982: Ses Mecmuası Yılın En İyi Kadın Sanatçısı Ödülü
• 1988: Devlet Sanatçısı Unvanı
• 1989: Türk Basın Birliği Yılın En Başarılı Kadın Sanatçısı Ödülü
• 1990: Türk Basın Birliği Yılın En Başarılı Kadın Sanatçısı Ödülü
• 1992: Kültür Bakanlığı Büyük Ödülü
• 1997: Türk İş Kadınları Derneği En İyi Sanatçı Ödülü
• 2015: Frankfurt Türk Tiyatro Festivali Onur Ödülü

Oyunculuk kariyerinin yanı sıra eğitmenlik ve mentorluk rolleriyle de öne çıkan Gökçer, yetiştirdiği pek çok genç yeteneğin bugün Türk tiyatrosunun önemli isimleri arasına katılmasını sağlayarak sanatın gelişimine büyük katkılarda bulundu.

Eşi Cüneyt Gökçer’in Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü yaptığı dönemler de dahil olmak üzere, Ankara’nın kurumsal sanat hafızasının inşasında aktif rol oynayan usta sanatçı, 2017 yılında felç geçirmiş ve uzun süre tedavi görmüştür.

14 Mayıs 2024 tarihinde 84 yaşında aramızdan ayrılan Türk tiyatrosuna ömrünü adamış usta sanatçımızı sonsuz bir minnet, saygı dolu bir yâd ve kalbimizde hiç bitmeyecek büyük bir teşekkür ile anıyoruz.